Solaris Bus & Coach SA ma ugruntowaną pozycję wśród europejskich liderów rynku produkcji pojazdów komunikacji miejskiej. Firma sukces zawdzięcza między innymi doskonałym pracownikom, których kształci od lat.

Obchodzący w tym roku 20-lecie istnienia Solaris to lider produkcji autobusów, tramwajów i trolejbusów. Przez dwie dekady fabrykę w Bolechowie pod Poznaniem opuściło ponad 14 tys. pojazdów. Można je zobaczyć w ponad 600 miastach na czterech kontynentach.
Sukces polskiej firmy został doceniony w kraju i za granicą. W 2014 r. Solange i Krzysztof Olszewscy, założyciele oraz właściciele Solaris Bus & Coach SA, zostali nagrodzeni w finale wyjątkowego plebiscytu Ludzie Wolności, organizowanego przez redakcję „Gazety Wyborczej”oraz telewizję TVN.
Produkty oferowane przez podpoznańską fabrykę otrzymały też wiele prestiżowych wyróżnień i nagród, między innymi Złoty Laur Innowacyjności przyznany przez Naczelną Organizację Techniczną oraz nagrodę im. prof. Jana Podoskiego przyznaną przez Izbę Gospodarczą Komunikacji Miejskiej.
Ten niewątpliwy sukces nie byłby możliwy bez odpowiedniej kadry. Przedsiębiorstwo zatrudnia niemal 2500 pracowników w 30 państwach. Zarząd dba o to, aby do spółki trafiali najlepsi, przygotowani już na etapie szkoły średniej, pracownicy.

Dualne kształcenie uczniów szkół średnich…
Firma wciąż dynamicznie się rozwija. Na początku tego roku w głównym zakładzie w Bolechowie oddano do użytku nową, wybudowaną za 45 mln zł, halę produkcyjną o powierzchni ponad 7,5 tys. m kw. Powstało także ponad 5 tys. m kw. powierzchni biurowych. To zwiększa możliwości produkcyjne spółki, a także zapotrzebowanie na wykwalifikowanych pracowników – spawaczy, elektryków, lakierników, mechaników, elektromonterów i monterów.
A o tych Solaris zabiega sam, od lat współpracując z okolicznymi szkołami. Gimnazjalistów zaprasza na wycieczki do firmy, zachęcając ich do kształcenia zawodowego. Uczniom szkół zawodowych umożliwia odbycie praktycznej nauki zawodu.
Solaris prowadzi program kształcenia dualnego. Jest on skierowany zarówno do uczniów szkół zawodowych, jak i studentów.
Realizujemy go od 2007 r. we współpracy z Zasadniczą Szkołą Zawodową w Murowanej Goślinie. Kształcimy uczniów w zawodzie monter mechatronik – mówi Monika Rudnicka, specjalista ds. rekrutacji i rozwoju w Solaris Bus & Coach. – Program praktycznej nauki zawodu ma na celu kształcenie przyszłej kadry pracowniczej oraz inwestowanie w lokalny rynek pracy i wspieranie lokalnego szkolnictwa – dodaje.
Program ma też prowadzić do budowania wśród uczniów szkół zawodowych Poznania i okolic wizerunku firmy Solaris jako atrakcyjnego pracodawcy, który daje możliwość rozwoju zawodowego i osobistego.
Współpracujemy z Solarisem od 2007 r. Jest to bardzo korzystne, przede wszystkim dla uczniów. Mają zapewnioną możliwość nauki w bardzo dobrych warunkach, w dynamicznie rozwijającym się przedsiębiorstwie. Mogą się z nim identyfikować – mówi Małgorzata Krzysztoń, wicedyrektor Zespołu Szkół im. gen. Dezyderego Chłapowskiego w Bolechowie, do którego należy szkoła w Murowanej Goślinie. – Zanim jednak zostaną przyjęci na praktyki, przechodzą podwójną rekrutację. Najpierw jest rozmowa kwalifikacyjna w firmie Solaris, a później rekrutacja do naszej szkoły. Co roku w ten sposób przyjmujemy około 15 uczniów, przyszłych monterów mechatroników. Jeżeli uczeń się stara i pokazuje, że warto w niego zainwestować, Solaris po zakończeniu edukacji podpisuje z nim umowę o pracę. W praktyce niemal wszyscy nasi absolwenci otrzymują zatrudnienie – dodaje.
Solaris zatrudnia uczniów, nadając im tym samym status młodocianych pracowników. Po przyjęciu na praktyczną naukę zawodu uczestnicy projektu są kierowani na kształcenie teoretyczne do Zasadniczej Szkoły Zawodowej w Murowanej Goślinie. Nauka odbywa się w klasie patronackiej firmy Solaris.
Kształcenie ogólne odbywa się w szkole w Murowanej Goślinie, w wymiarze dwóch dni w tygodniu, natomiast teoretyczne kształcenie zawodowe, finansowane przez Starostwo Powiatowe w Poznaniu, w Zespole Szkół nr 1 w Swarzędzu. Zdecydowano się na tę szkołę, ponieważ ma ona odpowiednio wyposażone warsztaty. Nauka w niej to jeden dzień w tygodniu. Pozostałe dwa dni uczniowie spędzają w zakładzie Solaris Bus & Coach, zdobywając praktyczną wiedzę i umiejętności.
Poza niemal pewnym zatrudnieniem po ukończeniu szkoły uczniowie mogą też liczyć na wiele przywilejów podczas nauki. Rozporządzenie Rady Ministrów z 28 maja 1996 r. w sprawie przygotowania zawodowego młodocianych pracowników i ich wynagradzania określa wynagrodzenie młodocianych pracowników na poziomie od 4 do 6 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w poprzednim kwartale. Młodzi pracownicy Solarisa mogą liczyć na wyższe pensje. Korzystają także z innych przywilejów na takich samych zasadach, jak pozostali pracownicy. Otrzymują na przykład bony lub paczki świąteczne czy dofinansowane posiłki. Wszyscy uczniowie klas patronackich mają ponadto możliwość przygotowania się do egzaminu zawodowego organizowanego przez Polsko-Niemiecką Izbę Przemysłowo-Handlową (AHK Polska).
Trudno się zatem dziwić, że program kształcenia dualnego dla szkół średnich w Solarisie cieszy się dużym zainteresowaniem młodych ludzi. Tylko w latach 2014-2016 naukę w systemie dualnym podjęło 45 uczniów.
Zatrudniamy 38 monterów mechatroników mających status młodocianego pracownika. Już ponad 50 absolwentów klas patronackich znalazło zatrudnienie w naszej firmie – mówi Monika Rudnicka.

… i wyższych
Solaris w poszukiwaniu wykwalifikowanej kadry współpracuje z Politechniką Poznańską, oferując studentom – także studia dualne realizowane wspólnie z uczelnią oraz firmami Ster, Phoenix Contact Wielkopolska, Blum oraz ZM Kazimieruk.
Rekrutacja odbywa się wśród studentów kierunku mechanika i budowa maszyn (Wydział Budowy Maszyn i Zarządzania), którzy ukończyli pierwszy rok studiów. Studenci przez dwa miesiące wakacji odbywają praktykę zawodową, zapoznając się z procesami produkcyjnymi i zasadami pracy w działach konstrukcyjnych oraz wspierających produkcję. Program studiów jest tak przygotowany, by w kolejnych latach studenci coraz więcej czasu spędzali w Solarisie podczas zająć praktycznych. I tak w drugim roku nauki studenci mają dzień zajęć w firmie, w trzecim roku są to już dwa dni tygodniowo, a od VII semestru – trzy dni.
Studenci w przedsiębiorstwie uczą się przedmiotów akademickich: projektowania procesów produkcyjnych, obróbki skrawaniem, metrologii technicznej, utrzymania ruchu i eksploatacji. Do tego dochodzą przedmioty fakultatywne.
Politechnika Poznańska bardzo ceni sobie wieloletnią współpracę z Solarisem. Najlepszym tego dowodem jest to, że w 2012 r. Solange Olszewska otrzymała z rąk rektora Politechniki Poznańskiej medal Zasłużony dla Politechniki Poznańskiej za wieloletnią współpracę i wkład w rozwój poznańskiej uczelni technicznej.

Wsparcie tradycyjnego nauczania
Mimo że Solaris inwestuje w kształcenie dualne, nie rezygnuje także ze współpracy ze szkołami nauczającymi w tradycyjnym modelu, w którym uczniowie uczą się zawodu w pracowniach szkolnych.
W 2012 r. firma rozpoczęła współpracę z Zespołem Szkół Rolniczych im. gen. Jana Henryka Dąbrowskiego w Środzie Wielkopolskiej. Uczniowie uczą się w nim zawodu ślusarza. Praktyczna nauka zawodu odbywa się w szkolnym warsztacie, a w ostatniej klasie uczniowie biorą też udział w kursie spawalniczym organizowanym w zakładzie Solarisa w Środzie Wielkopolskiej. Specjalnie dla nich firma utworzyła wydzielony warsztat, wyposażony w cztery stanowiska spawalnicze i wyciągi wentylacyjne. Inwestycja o wartości niemal 100 tys. zł została sfinansowana przez spółkę.
Andrzej Rembowski

Historia firmy Solaris Bus & Coach SA
Polski producent pojazdów komunikacji miejskiej z główną siedzibą w Bolechowie pod Poznaniem. Produkuje przede wszystkim autobusy miejskie, międzymiastowe oraz autokary turystyczne. W ofercie firmy są również tramwaje i trolejbusy.
Solaris został założony przez Krzysztofa Olszewskiego w 1994 r. Początkowo nie produkował, a jedynie sprzedawał niemieckie autobusy pod marką Neoplan Polska sp. z o.o. Produkcja w zakładzie rozpoczęła się w marcu 1996 r.
W 2001 r. przedsiębiorstwo Neoplan Polska zmieniło nazwę na solaris Bus & Coach. Co roku firma sprzedaje, głównie eksportując, około 1400 pojazdów. Większość z nich to autobusy.